Atelier van Lieshout

Een voorstel voor het kunst-speelobject bij de noordelijke centrumentree: 't Masjien

Bekijk de video hier

Joep van Lieshout heeft gekozen voor de naaimachine als symbool van het industriële verleden van Waalwijk. De machine is monumentaal groot en opengewerkt alsof delen van de buitenkant door de jaren heen zijn weggesleten. De sculptuur heeft daarmee ook iets weg van een anatomisch model of een technische tekening, welke het binnenwerk van de machine bloot legt. Het werk nodigt uit om tot verkenning en in de grote versie kan men zich zelfs spelenderwijs naar binnen wurmen, als het ware om in de industriële ingewanden van de Waalwijkse geschiedenis betreden.

Het werk met de titel ‘t Masjien dat Atelier Van Lieshout voor Waalwijk voorstelt, heeft twee kanten. De naaimachine bracht vooruitgang en liet bewoners dromen van een betere toekomst. Kapitalisten vergaarden een fortuin en zorgden voor welvaart in de streek. Arbeiders ontworstelden zich via fabriekswerk en thuisproductie aan honger en armoede, maar waren vaak ook veroordeeld tot oorverdovende en geestdodende arbeid.

De uitvinding van de Mackay doornaaimachine betekende een revolutie in de schoenenindustrie. Dit apparaat, dat rond 1875 vanuit de Verenigde Staten op de Nederlandse markt werd gebracht, bevestigde de binnenzool machinaal op de loopzool. Daarmee kon worden bespaard op handmatig stikwerk, wat meer tijd kostte. De productievolumes gingen omhoog en de kosten omlaag. In Waalwijk kreeg de lokale lederindustrie een ongekende boost door de introductie van zware naaimachines. De innovatie zorgde ervoor dat de welvaart steeg en de hele regio werd opgestuwd in de vaart der volkeren. Waalwijk en omgeving groeiden al snel uit tot het belangrijkste centrum voor leerproductie in Nederland, met een klantennetwerk in heel Europa.

De ietwat geabstraheerde vorm van ‘t Masjien biedt passanten de mogelijkheid te reflecteren op het industriële verleden van Waalwijk. De opengewerkte structuur van het beeld nodigt uit om het werk van binnenuit te verkennen en te ervaren. Om één te worden met de machine, zoals de machine ooit een bepalend onderdeel was van de gemeenschap.

Atelier van Lieshout is in 1995 opgericht door beeldhouwer en visionair Joep van Lieshout. Het atelier staat bekend om zijn kunstwerken die balanceren op de grens van kunst, design en architectuur.